વંદે માતરમ્, દેશના સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓનું અમર સૂત્ર, હવે 150 વર્ષનો બની ગયો છે. બંકિમચંદ્ર ચેટરજીએ આ ગીત 1875માં બંગાર્દશનમાં લખ્યું, અને 1882માં પોતાના નવલકથા આનંદમઠમાં પ્રકાશિત કર્યું. રવિન્દ્રનાથ ટાગોરે તેને સંગીતમાં ગોઠવી, અને તે ભારતના રાષ્ટ્રીય ગીત તરીકે સ્વીકારવામાં આવ્યું.
અંદાજે 1905માં વંદે માતરમ્ ગાવા બદલ શાળાઓમાં વિદ્યાર્થીઓને પાંચ રૂપિયાનો દંડ પણ ફટકારાયો હતો. બ્રિટિશ શાસનના વિરોધરૂપે આ ગીત પર પ્રતિબંધ મૂકાયો, પરંતુ સ્વદેશી અને ભાગલા વિરોધી ચળવળમાં વંદે માતરમ્ એક પ્રતીક બની ગયું.
ગીતે હિન્દુ અને મુસ્લિમ બંને સમાજને એકઠું કર્યા, કલકાતા, બારીસાલ, લાહોર અને રાવલપિંડીમાં વિરોધ પ્રદર્શનોને પ્રેરણા આપી, અને સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓ માટે આઝાદીની ચિંતામાં દીપક બની રહ્યું.
કેન્દ્ર સરકારે વંદે માતરમ્ ના 150 વર્ષ પૂર્ણ થતાં દેશવ્યાપી ઉજવણીનું આયોજન કર્યું છે, જે આ અમર ગીતની વિશેષ અને ગૌરવમય વારસાને ઉજાગર કરે છે.
